Στη σελίδα αυτή συγκεντρώνονται ολοκληρωμένα ερευνητικά προγράμματα του Τμήματος, καθώς και παλαιότερα ερευνητικά έργα που επιχορηγήθηκαν από την Επιτροπή Ερευνών του Πανεπιστημίου Αθηνών. Επιλέξτε μία ενότητα για να δείτε αναλυτικές πληροφορίες.
Παρακάτω παρουσιάζονται ολοκληρωμένα ερευνητικά προγράμματα του Τμήματος. Σε κάθε ενότητα μπορεί να ενσωματωθεί αυτούσιος ο υπάρχων κώδικας της αντίστοιχης σελίδας ή κάρτας προγράμματος, χωρίς να αλλοιώνεται η εσωτερική της δομή.
Εκπαιδευτικό πρόγραμμα τεχνικών αυτοσχεδιασμού για επαγγελματίες ψυχικής υγείας
Improvisation techniques training program for mental health professionals
Το έργο ACTitude αναπτύσσει μια καινοτόμο μεθοδολογία βασισμένη στις τεχνικές αυτοσχεδιασμού (Improv), με στόχο την ενδυνάμωση ατόμων που αντιμετωπίζουν ψυχικές διαταραχές απέναντι σε φαινόμενα κοινωνικής απόρριψης, λεκτικής κακοποίησης και χλευασμού. Το πρόγραμμα απευθύνεται σε επαγγελματίες ψυχικής υγείας και αξιοποιεί εργαλεία από το αυτοσχεδιαστικό θέατρο και τις ψυχολογικές θεραπείες τρίτης γενιάς.
Πρόγραμμα «ΘΑΛΗΣ»: «Χρυσαλλίς / Chrysallis» – Πολιτισμικές διαμεσολαβήσεις και διαμόρφωση του «εθνικού χαρακτήρα» στον περιοδικό τύπο του 19ου αιώνα
Cultural transfer and “national character” in nineteenth-century Greek periodicals
Το ερευνητικό έργο CHRYSALLIS εξετάζει τον ρόλο του ελληνικού περιοδικού τύπου του 19ου αιώνα στη διαμόρφωση της εθνικής ταυτότητας και του «εθνικού χαρακτήρα» του νεοσύστατου ελληνικού κράτους. Μέσα από τη μελέτη ιδεολογικών, λογοτεχνικών και πολιτισμικών ρευμάτων, το έργο αναδεικνύει πώς τα έντυπα της εποχής λειτούργησαν ως πεδίο πολιτισμικών διαμεσολαβήσεων, συλλογικής μνήμης και επαναπροσδιορισμού της σχέσης του ελληνισμού με την ετερότητα.
Διάλογος μέσω Ψηφιακών Τεχνών
Digital Arts Dialogue
Το DigiArts είναι ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα που συνδυάζει τις αρχές της Αποκαταστατικής Δικαιοσύνης με τις τέχνες και τα ψηφιακά εργαλεία, με στόχο την ενίσχυση του διαλόγου μεταξύ νέων και επαγγελματιών που εργάζονται με νέους. Το έργο επιδιώκει να αναπτύξει μια καινοτόμο και αποτελεσματική μεθοδολογία για την ενδυνάμωση της συμμετοχής, της επικοινωνίας και της κοινωνικής ένταξης, αξιοποιώντας τη δημιουργική έκφραση και τις δυνατότητες του ψηφιακού περιβάλλοντος.
The Transformative Power of my Voice
Charting Future Directions on Social Skills Training for People with Psychosocial Disability
Το DUB-IN απευθύνεται σε άτομα με ψυχοκοινωνική αναπηρία, τα οποία αντιμετωπίζουν σοβαρές προκλήσεις ψυχικής υγείας και συχνά βιώνουν κοινωνικό αποκλεισμό. Στόχος του έργου είναι η ενίσχυση των κοινωνικών δεξιοτήτων, η βελτίωση της κοινωνικής λειτουργικότητας και η δημιουργία ενός πιο συμπεριληπτικού περιβάλλοντος, μέσα από καινοτόμες εκπαιδευτικές πρακτικές βασισμένες στη μεταγλώττιση και σε πραγματικά επικοινωνιακά σενάρια.

Ισότητα των φύλων, κοινωνικές δεξιότητες και εκπαίδευση σε αξίες μέσα από τη δραματοποίηση
Το έργο GENDER DRAMA ID επικεντρώνεται στην προώθηση της ισότητας των φύλων, αξιοποιώντας τη δραματοποίηση ως εκπαιδευτικό εργαλείο με έντονο βιωματικό και διαπροσωπικό χαρακτήρα. Η προσέγγιση αυτή ενισχύει την ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων και συμβάλλει στην καλλιέργεια αξιών, ευαισθητοποίησης και συμπερίληψης.
Η δραματοποίηση λειτουργεί ως μέσο βιωματικής μάθησης και ενίσχυσης της κοινωνικής ευαισθητοποίησης.
Η συμμετοχική φύση της δραματοποίησης ενισχύει την επικοινωνία, την ενσυναίσθηση και τη συνεργασία.
Values Across Space and Time
Το ερευνητικό έργο VAST διερευνά τη διαχωροχρονική βιωσιμότητα και την επιτελεστικότητα του αξιακού και εννοιολογικού φορτίου του αρχαίου δράματος, σε συνάρτηση με τη λογοτεχνική και γραμματολογική παραγωγή άλλων ευρωπαϊκών χωρών, τόσο σε παλαιότερες όσο και σε νεότερες περιόδους. Το έργο εξετάζει πώς οι αξίες, τα νοήματα και τα πολιτισμικά αποτυπώματα του αρχαίου δράματος μεταφέρονται, μετασχηματίζονται και επανενεργοποιούνται μέσα στον χρόνο και στον ευρωπαϊκό χώρο.
Ψηφιακή επεξεργασία και τεκμηρίωση ενός θεμελιώδους ιστορικού κειμένου
Το έργο αφορά την ψηφιακή επεξεργασία, τεκμηρίωση και ανάδειξη των «Απομνημονευμάτων» του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, ενός από τα σημαντικότερα κείμενα της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Μέσα από τη συστηματική καταγραφή και οργάνωση του υλικού, το έργο συμβάλλει στη διατήρηση και την προσβασιμότητα της ιστορικής μνήμης σε ψηφιακό περιβάλλον.
Ψηφιακή πλατφόρμα χαρτογράφησης εκδηλώσεων βιβλίου στην Ελλάδα
Η ΒΙΒΛΙΟΓΕΩΓΡΑΦΙΑ αποτελεί την πρώτη συστηματική ψηφιακή πλατφόρμα καταγραφής και χαρτογράφησης εκδηλώσεων που σχετίζονται με το βιβλίο σε όλη την Ελλάδα. Στόχος της είναι η έγκαιρη ενημέρωση του κοινού, η μελέτη της βιβλιακής δραστηριότητας και η διασύνδεση δημιουργών, φορέων και επαγγελματιών του χώρου.
24 Ψηφιακές Συνομιλίες — μια εξερεύνηση του ιαματικού χαρακτήρα των επιτελεστικών τεχνών από την αρχαιότητα έως τις μέρες μας
Ο κύκλος «Θέατρο-Τραύμα-Θεραπεία» γεννήθηκε μέσα στην εμπειρία της πανδημίας και του εγκλεισμού, σε μια περίοδο όπου οι παραστατικές τέχνες βρέθηκαν σε βαθιά κρίση. Η πρωτοβουλία του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών διερευνά τη σχέση της θεατρικής τέχνης με την ίαση, την ψυχανάλυση, τη θεραπευτική πρακτική και τη δυνατότητα της παράστασης να λειτουργήσει παρεμβατικά σε σώμα και ψυχή.
Με αφετηρία την κοινή εμπειρία ότι το θέατρο ενώνει σώματα και συναισθήματα, ο κύκλος αυτός άνοιξε έναν δημόσιο διάλογο για το τραύμα, την απομόνωση, την καλλιτεχνική πράξη και τις εναλλακτικές θεραπευτικές διαδρομές του δράματος σε συμβατικούς και μη συμβατικούς χώρους.
Ντένια Αθανασοπούλου-Κυπρίου, Μιχαέλα Αντωνίου, Λίνος Αρσένης, Κυριάκος Βλασσόπουλος, Μαρία Γεωργούση, Ίλια Γιακουμάκη, Στεφανία Γουλιώτη, Ιφιγένεια Γρίβα, Άθως Δανέλλης, Καίτη Διαμαντάκου, Νίκος Διαμαντής, Κωνσταντίνος Ζαμάνης, Μενέλαος Καραντζάς, Μάνος Καρατζογιάννης, Γιώργος Κόρδης, π. Αλέξανδρος Καριώτογλου, Χρυσή Καριώτογλου, Βίκυ Κατσίκα, Χλόη Κολύρη, Άλκηστις Κοντογιάννη, Αριστέα Κοντραφούρη, Ηλίας Κουνέλας, Στέλιος Κρασανάκης, Κωνσταντίνος Κωνσταντόπουλος, Όλια Λαζαρίδου, Βασίλειος Λαμπρινουδάκης, Κωνσταντίνος Μαρούγκας, Απόστολος Μαγουλιώτης, Κατερίνα Μάτσα, Χριστίνα Μιχαλοπούλου, Ειρήνη Μουντράκη, Περικλής Μουστάκης, Γιώργος Μπανιώκος, Νάγια Μποέμη, Θέμης Πάνου, Στρατής Πανούριος, Άγγελος Παπαδημητρίου, Ρούλα Πατεράκη, Γιώργος Πεφάνης, Ιάκωβος Ποταμιάνος, Βάλτερ Πούχνερ, Μαρία Σούμπερτ, Μάνος Στεφανίδης, Ευανθία Στιβανάκη, Αγγελική Στρατάκη, Αγνή Στρουμπούλη, Δημήτρης Τάρλοου, Σπύρος Τέγος, Μιράντα Τερζοπούλου, Νίκος Τζαβάρας, Τάκης Τζαμαργιάς, Κλειώ Φανουράκη, Μάρθα Φριντζήλα, Λυδία Φωτοπούλου, Αχιλλέας Χαλδαιάκης, Μάριος Χατζηπροκοπίου, καθώς και φοιτητές και απόφοιτοι του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών.
Δείτε επιλεγμένες συνομιλίες από τον κύκλο «Θέατρο-Τραύμα-Θεραπεία».
Ερευνητικό πρόγραμμα ελληνικής θεατρολογικής βιβλιογραφίας
Το πρόγραμμα είχε ως στόχο τον εντοπισμό, την καταγραφή, τη συγκέντρωση και την αξιολόγηση επιστημονικών πηγών, βιβλίων, μελετών και άρθρων στην ελληνική γλώσσα με αντικείμενο το νεοελληνικό και το παγκόσμιο θέατρο, καθώς και αδημοσίευτων διδακτορικών διατριβών σχετικών με την ελληνική θεατρολογία.
Η βιβλιογραφία οργανώθηκε σε πέντε βασικές ενότητες: γενική νεοελληνική θεατρική ιστορία και βιβλιογραφία, χρονολογική κατάταξη του νεοελληνικού θεάτρου, θεματολογική κατάταξη, γενική ιστορία του ξένου θεάτρου στην ελληνική γλώσσα και μελέτες για το ξένο θέατρο.
Η ολοκληρωμένη αυτή βιβλιογραφία αποτελεί σημαντικό εργαλείο γνώσης και έρευνας για φοιτητές, υποψήφιους διδάκτορες, θεατρολόγους και νεοελληνιστές, καθώς συγκεντρώνει για πρώτη φορά μεγάλο όγκο υλικού που δεν εντοπίζεται εύκολα ούτε σε υπάρχουσες βιβλιογραφίες ούτε σε αυτοματοποιημένους καταλόγους βιβλιοθηκών στο διαδίκτυο.
Αθήνα / Αντιμνημείο: Μια συγκέντρωση πολιτικών σωμάτων
Το Τμήμα Θεατρικών Σπουδών συμμετέχει και οργανώνει την Ελληνική Φοιτητική Συμμετοχή στην PQ23, προσεγγίζοντας το ιστορικό κέντρο της Αθήνας όχι μόνο ως μνημειακό σύνολο αλλά ως ζωντανό, πολυφωνικό και επιτελεστικό πεδίο.
Η συνολική πρόταση αναδεικνύει την πόλη ως «ζωντανό επιτελεστικό αρχείο», μέσα από site-specific δράσεις που συνδέουν τον δημόσιο χώρο με ζητήματα ταυτότητας, φύλου, επιθυμίας, αστικού εξευγενισμού, αστεγίας, μεταναστευτικής/προσφυγικής εμπειρίας και σύγχρονων μορφών διαμαρτυρίας.

Παράσταση βασισμένη σε εικόνες και αντικείμενα από τον αστικό χώρο της Αθήνας, που ανασυνθέτει την πόλη ως «σπίτι μας». Το έργο υλοποιήθηκε στον Εθνικό Κήπο, προβάλλοντας την ανάγκη αναζήτησης φύσης, ισορροπίας και γαλήνης μέσα στην αστική ζωή.

Δημόσια δράση στον Εθνικό Κήπο, όπου ένα μέλος του κοινού «θάβεται» συμβολικά με γάζα και ακολουθεί διαδικασία θρήνου μπροστά στα βλέμματα και στις κάμερες των παρευρισκομένων, σχολιάζοντας την επιτέλεση του πένθους και την έκθεση στα μέσα.

Performance που αντλεί από το «μνημείο του άγνωστου καλλιτέχνη» και μετατρέπει ένα αστικό ίχνος σε πολιτικό σχόλιο για την ύπαρξη, την τέχνη, την αγάπη και την ανάγκη κάθε σώματος να διεκδικήσει χώρο έκφρασης και ορατότητας.

Δημόσια παρέμβαση στην οδό Ερμού, όπου πέντε performers, δεμένοι μεταξύ τους με σχοινί, επιχειρούν να κινηθούν σε έναν χώρο που κυριαρχείται από εικόνες κατανάλωσης, διερευνώντας τις εξωτερικές εγγραφές του περιορισμού του πολιτικού και κοινωνικού υποκειμένου.
Το παρακάτω αρχείο περιλαμβάνει ερευνητικά προγράμματα που επιχορηγήθηκαν από την Επιτροπή Ερευνών του Πανεπιστημίου Αθηνών κατά την περίοδο 1990–2010. Επιλέξτε χρονολογική περίοδο για να δείτε τα αντίστοιχα προγράμματα.