
ΧΑΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΟΛΑ
Ομότιμη Καθηγήτρια
Θεατρολογία – Θεωρία του δράματος, αρχαίο δράμα, νεότερη και σύγχρονη ευρωπαϊκή δραματουργία
Η Χαρά Μπακονικόλα γεννήθηκε στον Βόλο το 1948. Υπήρξε πτυχιούχος της Κλασικής και της Γαλλικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και κρατική διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, Paris IV.
Στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών δίδαξε θεωρία του δράματος, φιλοσοφία της τραγωδίας, αρχαίο δράμα, δραματική ανάλυση έργων της νεότερης και σύγχρονης ευρωπαϊκής δραματουργίας, θεωρία της σκηνοθεσίας και θεωρία της μετάφρασης, τόσο στο προπτυχιακό όσο και στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα.
Η επιστημονική, διδακτική και θεατρική της δραστηριότητα εκτείνεται από τη θεωρία του δράματος και τη φιλοσοφία της τραγωδίας έως τη θεατρική πράξη, τη σκηνοθεσία, τη θεατρική εκπαίδευση και τη μετάφραση.
Συνοπτικό βιογραφικό
- Γεννήθηκε στον Βόλο το 1948.
- Υπήρξε πτυχιούχος Κλασικής και Γαλλικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
- Αναγορεύθηκε κρατική διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, Paris IV.
- Δίδαξε στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του ΕΚΠΑ σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο.
- Δίδαξε επίσης σε δραματικές σχολές, σεμινάρια ηθοποιών και εκπαιδευτικά προγράμματα.
- Έφυγε από τη ζωή το 2022.
Διδασκαλία στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών
- Θεωρία του δράματος.
- Φιλοσοφία της τραγωδίας.
- Αρχαίο δράμα.
- Δραματική ανάλυση έργων νεότερης και σύγχρονης ευρωπαϊκής δραματουργίας.
- Θεωρία της σκηνοθεσίας.
- Θεωρία της μετάφρασης.
Διδασκαλία σε δραματικές σχολές και σεμινάρια
- Δίδαξε στη δραματική σχολή «Αρχή».
- Δίδαξε στη σχολή του Εθνικού Θεάτρου.
- Δίδαξε σε σεμινάρια ηθοποιών στο Εθνικό Θέατρο.
- Δίδαξε σε σεμινάρια ερασιτεχνών ηθοποιών στα Χανιά, στη Νάξο, στη Λέρο, στην Τήνο, στην Ικαρία και στη Λευκωσία.
Θεσμική παρουσία
- Διετέλεσε πρόεδρος του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου.
- Διετέλεσε πρόεδρος της γνωμοδοτικής επιτροπής του ΕΚΕΘΕΧ.
- Υπήρξε μέλος επιτροπής της Γενικής Γραμματείας Νέας Γενιάς για επιλογή θεατρικών έργων κατάλληλων για παιδιά και εφήβους.
- Υπήρξε μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Εθνικού Θεάτρου.
- Προήδρευσε σε κριτικές επιτροπές βράβευσης μαθητικών παραστάσεων και ερασιτεχνικών θιάσων.
Θεατρική και εκπαιδευτική δράση
- Συνεργάστηκε με την Εκπαιδευτική Τηλεόραση και το Υπουργείο Παιδείας για παρουσίαση και σχολιασμό των έργων Τρωάδες, Ιφιγένεια η εν Ταύροις και Λυσιστράτη.
- Συμμετείχε σε ντοκιμαντέρ για τον Αλέξη Σεβαστάκη.
- Σκηνοθέτησε παραστάσεις με φοιτητές και ηθοποιούς, με έργα των Καμπανέλλη, Τακόπουλου, Μητροπούλου, Λόρκα, Ίψεν, Ιονέσκο, Μπέκετ, Στρίντμπεργκ, Κραιτς και Βάλεντιν.
- Οργάνωσε θεατρικά αναλόγια κειμένων με κοινό θεματικό πυρήνα.
- Πραγματοποίησε θεατρικά δρώμενα και παραστάσεις με φοιτητές του Τμήματος στη Σάμο, Χαλκίδα, Ρόδο, Σκύρο, Αίγινα, στη Φιλοσοφική, στο θέατρο Καισαριανής, στο Λαύριο και στη Σκωτία.
Συνέδρια, διαλέξεις και τιμητική διάκριση
- Συμμετείχε σε συνέδρια στην Ελλάδα, στη Γαλλία, στην Κύπρο, στη Σερβία, στη Βουλγαρία, στην Ισπανία, στο Ισραήλ, στη Μάλτα και στην Τυνησία.
- Έδωσε διαλέξεις στην Ελλάδα, στην Κύπρο, στην Αλγερία και στην Πολωνία.
- Πραγματοποίησε παρουσιάσεις βιβλίων στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη και στην Κύπρο.
- Τιμήθηκε για την προσφορά της στο θέατρο από τον Δήμο Νέας Ιωνίας Βόλου το 2005.
Εργογραφία
- L’absurde dans le théâtre d’Euripide, Université Nationale et Capodistriaque d’Athènes, 1993.
- Φιλοσοφία και δραματουργία. Από το «Είναι και το μηδέν» στο θέατρο του Sartre, Βιβλιογονία, 1991.
- Οπτικές και προοπτικές του δράματος, Σμίλη, 1991.
- Miguel de Unamuno, Καρδαμίτσα, 1993.
- Το ελληνοτρόπως κοσμοπολιτικό θέατρο του Πάρι Τακόπουλου και το Πάρτυ Μαγιού, Αθήνα, 1994.
- Η Ε.Ο.Κ.Α. στη θεατρική λογοτεχνία της Κύπρου, Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Κύπρου, 2000.
- Η τέχνη του θεάτρου και Η θεατρική σχολική δημιουργία, εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Θέατρο και Σχολείο», Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς & Τμήμα Θεατρικών Σπουδών Πανεπιστημίου Αθηνών, 2002.
- Θέματα και πρόσωπα του σύγχρονου δράματος, Πατάκης, 1998.
- Σε αγαπημένους (ποίηση), Όμβρος, 2000.
- Κανόνες και εξαιρέσεις, Ελληνικά Γράμματα, 2000.
- Πτυχές του ευρωπαϊκού δράματος, Επτάλοφος, 2003.
- Κλείτος Ιωαννίδης: ο ερευνητής, ο στοχαστής, ο ποιητής, Αρμίδα, Λευκωσία, 2004.
- Το τραγικό, η τραγωδία και ο φιλόσοφος, Καρδαμίτσα, 2005.
- Το τραγικό, η τραγωδία και ο φιλόσοφος στον 20ό αιώνα, Καρδαμίτσα, 1997.
- Στιγμές της ελληνικής τραγωδίας Ι, Καρδαμίτσα, 1994.
- Στιγμές της ελληνικής τραγωδίας ΙΙ, Καρδαμίτσα, 2004.
- Τραγωδία και γλώσσα, Καρδαμίτσα, 2008.
- Κάτοπτρα του χρόνου, Αιγόκερως, 2010.
- Maurice Maeterlinck, Επτάλοφος, 2015.
- Σε μείζονα και ελάσσονα, Αιγόκερως, 2019.
Μεταφράσεις δοκιμίων
- Max Scheler, Η θέση του ανθρώπου στον κόσμο, σε συνεργασία με τον Θοδωρή Λουπασάκη, Ροές, 1989.
- Ζαν Σταρομπίνσκι, Το πορτραίτο του καλλιτέχνη ως σαλτιμπάγκου, Εξάντας, 1991.
- Henri Gouhier, Το θέατρο και η ύπαρξη, Καρδαμίτσα, 1991.
- Στα όρια της φάρσας, εισαγωγή και μετάφραση θεατρικών κειμένων, Ελληνικά Γράμματα, 2001.
- Émile Zola, Κείμενα για την κριτική και το θέατρο, σε συνεργασία με την Ξένια Γεωργοπούλου, Εκδόσεις του 21ου, 1991.
- M. Valsa, Το νεοελληνικό θέατρο από το 1453 έως το 1900, Ειρμός, 1994.
- Μάτερλινκ, Επιλογή από το έργο του, Στιγμή, 2002.
- Mωρίς Μάτερλινκ, Ο ναός της τύχης και άλλα κείμενα, Πατάκης, 2006.
- Maurice Maeterlinck, Ο θησαυρός των ταπεινών, Printa, 2008.
- Luc Ferry, Homo aestheticus, Ευρυδίκη, 2011.
